Cümə axşamı, 09 Fevral 2023
USD : 1.7
EUR : 1.8724
Hava
+25 ° Baku
+18 ° Quba
+17 ° Qusar
+22 ° Gəncə
+27 ° Lənkəran
+32 ° Naxçıvan
+30 ° Salyan
+19 ° Şəki

Məşhur tarixçi: Rusiya uduzmaqla qalib gələ bilər…

Yel Universitetinin taxirçisi Timoti Snayder dünynaı Ukraynaya yardıma çağırır…

Rusiyanın “normal” Avropa ölkəsi olması üçün müharibədə uduzması vacibdir.

PİA.az xəbər verir ki, bunu The Guardian-a müsahibəsində məşhur tarixçi Timoti Snayder bildirib.

Ukrayna hökuməti ABŞ-ın nüfuzlu Yel universitetinin tarixçisi Timoti Snayderdən müharibə üçün vəsait toplamağı xahiş edildikdə, o, Çerniqov kitabxanasını bərpa etmək layihəsini nəzərdən keçirdi. Bu, iki dünya müharibəsindən salamat çıxmış, lakin mart ayında Rusiyanın 500 kq-lıq bombaları ilə yerlə-yeksan edilmiş, zərif qotik terrakota quruluşu olan xaraba kitabxananı ziyarət etmiş bestseller müəllifi üçün bariz seçim idi.

Bununla belə, Timoti Snayder tezliklə qərara gəldi ki, onun bu təşəbbüsü “bir növ əxlaqi cəhətdənd düzgün olmaz, xüdpəsəndlik sayıla bilər. O, Kiyevdəki dostlarından ən çox nəyin lazım olduğunu soruşduqda, heç kim tərəddüd etmədən, “pilotsuz təyyarələrə qarşı müdafiə” deyib.

Yale şəhərciyindən The Guardian-a telefonla müsahibə verən Snayder belə deyib: “Mən indi ən təcili olanı etməli olduğumu düşündüm. Kitabxananın xarabalıqları orada olacaq. Bunun üçün sonra pul toplaya bilərəm. Ancaq indi baş verən budur ki, ruslar elektrik şəbəkəsini dağıtmaqla milyonlarla insanı dondurmağa çalışırlar. Və buna görə də mən bunu dayandırmağa çalışmalıyam”

Beləliklə, professor göydəki silahları məhv etmək məqsədilə düşmən cihazlarını və tıxac siqnallarını aşkar etmək üçün pilotsuz təyyarə əleyhinə sistemni –“Şahed ovçusu”nu maliyyələşdirmək üçün 1,25 milyon dollar toplamaq üçün kütləvi maliyyə yardımı kampaniyasına rəhbərlik etməyə başlayıb. Aylardır Rusiyanın İran istehsalı olan “Şahed” pilotsuz təyyarələri Ukraynanın şəhər və şəhərlərində terror törədir, dinc sakinləri öldürür, evləri və elektrik stansiyalarını dağıdır.

Snayder Ukrayna hökumətinin dəstəklədiyi “United 24” qrupu vasitəsilə müvafiq olaraq pilotsuz təyyarələr və tibbi yardım üçün ayrı-ayrı kraudfundinq kampaniyalarına başlayan Ulduz Döyüşləri aktyoru Mark Hamill və müğənni superulduz Barbra Streisand kimi məşhurlara qoşulub. Noyabrın 22-nə qədər “Şahed-ovçu” üçün pulun təxminən səkkizdə biri hesabına yığılmışdı...

Snayderin fikrincə, “Ukrayna real dövlət deyil” kimi rus imperialist ideyası Qərb təfəkkürünə də nüfuz edib və bu, Rusiya tanklarının Ukrayanaya girməsindən sonra bir çoxlarının bu dövətin tezliklə dağılacağı barədə gözlənitlərini izah etməyə kömək edir:

“Müharibə nəticəsində texniki və obyektiv görünən şeylər çox vaxt ən subyektiv şeylərdən asılı ola bilər, məsələn, bir ölkənin real olduğuna qəlbimizin dərinliyində həqiqətən inanırıqmı?” deyə, tarixçi sual edir. Yəqin ki, məhz bu sözlərə görədir ki, Snayder Rusiya hökumətinin bu ayın əvvəlində sanksiya tətbiq etdiyi 200 amerikalının sırasına düşüb. Amma o, ümid edir ki, bir gün yenidən başqa Rusiyada olacaq və o, yenidən bu ölkəyə səfər edəcək, arxivləri öyrənəcək.

Bu, yalnız Rusiya müharibəni uduzduğu təqdirdə baş verə bilər. “Rusiya uduzmaqla qalib gələ bilər. Rusiya həqiqətən də bu müharibəni uduzmalı və özü də qəti şəkildə uduzmalıdır. Ukraynaya qarşı müstəmləkəçilik siyasəti Rusiyanın həqiqətən etməli olduğu daxili dəyişikliklərdən diqqəti yayındırır”, deyə tarixçi qeyd edir.

Rusiya uduzsa, dünyad sülhü üçün də yaxşı olardı”, deyə Snayder bunun imperiya ambisiyaları olan digər güclərə də siqnal olacağını bildirib: “Rusiyanın bu müharibədə uduzması Çinin Tayvanda avantürist cəhdlər etməsi ehtimalını azaldır”.

Tarixçi qeyd edir ki, Avropa tarixinin həqiqətən göstərdiyi və olduqca güclü şəkildə göstərdiyi şey budur ki, “normal” bir Avropa ölkəsi olmaq üçün post-imperiyaya çevrilməlisən. Bu səbəbdən o, hesab edir ki, effektli danışıqlar yalnız Ukrayna müharibədə qalib gəldikdən sonra baş tuta bilər: “Ruslar üçün danışıqlar yenidən güc toplamaq və yenidən hücum etmək vasitəsidir”, deyə o, vurğulayıb.

Timoti Snayderin sözlərinə görə, əgər danışıqların daha tez aparılmasını istəyirsinizsə, o zaman ukraynalılara, məsələn, onlara daha uzun mənzilli silahlar verməklə, onlara daha tez qalib gəlməyə kömək etmək olr. O, Ağ Evin Zelenskini Moskva ilə danışıqlara açıq olmağa çağırması ilə bağlı xəbərləri şərh etmək istəməsə də, ABŞ hökumətinin mövqeyinin onunkundən o qədər də fərqlənmədiyini düşünür.

Beləliklə, Ukraynaya zərbə endirən kamikadze dronları sıradan çıxarmaq üçün pul yığımı davam edir. Timoti Snayderin inanır ki, insanlar “Rusiyanın açıq-aşkar vəhşiliklərinə cavab vermək üçün nələrisə edə bildiklərindən məmnundurlar.

Tərcümə PİA.az-a aiddir

pia.az

 




Digərxəbərlər

General Mövlam Şıxəliyevin 2 milyondan çox əmlakı özünə qaytarıldı - Siyahı

Putinin ilhaq və səfərbərlik qərarı - Bundan sonra müharibənin taleyində hansı faktorlar əsas rol oynayacaq?

Populyar xəbərlər

“Çirkli köpək sürüsü” - Charlie Hebdo jurnalı redaksiyasının heyvaniliyi...

Səfir Türkiyənin ikinci əl paltarlarla bağlı qadağasının səbəbini açıqlayıb

Baydenin həyat yoldaşının Konqres zalında öpüşməsi amerikalıları heyrətə gətirib

Zəlzələ Türkiyədə seçkiyə necə təsir edəcək?..

Rusiya-Ukrayna müharibəsində Putinin həlledici səhvi nə olub?

Ərdoğan zəlzələ bölgəsinə gedib, axtarış-xilasetmə işlərinin gedişatı ilə tanış olub - Yenilənib

Türkiyədə növbəti zəlzələ baş verdi - Yenilənib

Azərbaycan Baş prokurorunun və onun müavinin səlahiyyəti artırılır

Ofisə basqın edən polis rəisinin qardaşı barədə qərar verildi

Türkiyədə zəlzələdə ölənlərin sayı 9057-yə çatıb, 52 979 nəfər yaralanıb - Yenilənib

“Moskva Arutunyan və Vardanyana təlimatlar verdi” - Hafiz Hacıyev

Ən çox oxunanalar